Als Hechten Niet Vanzelf Gaat
Sharing is Caring!

Waarom is een uitgebreide anamnese essentieel bij het ontdekken van hechtingsproblemen?

Om deze vraag te kunnen beantwoorden is het handig om te weten hoe een hechtingsstoornis kan ontstaan. En daar stuit je gelijk op een groot probleem. Deze oorzaken zijn namelijk helemaal niet goed bekend. Als ik nu terugkijk op mijn kraamtijd en de eerste jaren van het leven van mijn dochter dan had ik met de kennis die ik nu heb al veel eerder kunnen weten dat mijn dochter een heel groot risico liep.

Hoe fijn was het geweest als ik er in de peutertijd al achter was gekomen wat er mis was met mijn dochter?

Nu kwamen wij er pas achter toen onze dochter 6 jaar was en opgenomen werd in de dagbehandeling.

Nu verbaas ik mij erover waarom er geen informatie bekend is op bijvoorbeeld het consultatiebureau. Het consultatiebureau is DE plek waar deze informatie bekend en beschikbaar zou moeten zijn. Het had ons in ieder geval veel ellende gescheeld. Op het consultatiebureau wordt uitgebreid onderzoek gedaan naar de lichamelijke conditie van het kind maar de geestelijke conditie lijkt voor het consultatiebureau niet van belang. Natuurlijk heb ik zelf wel aangegeven dat mijn dochter in haar eerste maanden ontzettend veel heeft gehuild. Maar het consultatiebureau heeft nooit de moeite genomen om mij te vragen of er misschien omstandigheden waardoor mijn dochter zoveel huilde.

Als ik terugkijk op het gedrag van mijn dochter kan ik zeggen dat zij al heel vroeg eigenaardig gedrag vertoonde. Echt typisch gedrag van een verstoorde hechting. Zo ging zij al op heel jonge leeftijd vreemde mensen heel diep en lang in de ogen kijken. Toen zij iets ouders was vond iedereen het altijd zo geweldig dat zij bij iedereen op schoot wilde zitten en dan uit gebreid kusjes gaf. Dit gedrag was zo totaal het tegengestelde gedrag van wat zij thuis liet zien. Thuis wilde ze de meeste tijd niets van mij weten, in al haar gedrag zat altijd een afwijzende ondertoon. Knuffels of kusjes van mij wees ze meestal af. Knuffelen met mijn dochter deed ik als ze in bed lag te slapen zodat ik als haar moeder toch haar warme lijfje kon voelen en haar geur kon ruiken. Overdag was daar bijna geen sprake van.

Hoe zou het leven van mijn dochter eruit gezien hebben als wij er in haar babytijd al achter waren gekomen dat zij deze problemen had?

Deze vraag heeft mij lang bezig gehouden. Er was ons zeker heel veel ellende bespaard gebleven. Misschien had mijn dochter niet in de dagbehandeling geplaatst hoeven worden. Ik had mijn dochter veel eerder beter leren begrijpen. Ik had haar veel beter kunnen helpen.

Maar ik ben er pas achtergekomen toen de problemen heel groot waren en mijn dochter in een instelling terechtkwam. Een enorme impact had dit op het hele gezin. Niet alleen in negatieve zin. Na de opname van mijn dochter kwam iedereen thuis eigenlijk een beetje tot rust. Er kon nu eindelijk rustig gekeken worden naar wat er precies aan de hand was met onze dochter.

In deze instelling is er voor het eerst een uitgebreide anamnese afgenomen. Essentieel als je echt te weten wilt komen of je kind hechtingsproblemen heeft.

Als je deze uitgebreide anamnese hebt laten afnemen, kun je je pas een beeld vormen over de gedragsproblemen en de oorzaken van deze problemen. Een juiste volledige anamnese bestaat uit:

-Een huidige klachten anamnese

-Een ontwikkelingsanamnese

-Een familie anamnese

Wat er nu vaak gebeurt is dat er alleen maar gekeken wordt naar het onaangepaste gedrag en op dit onaangepaste gedag wordt dan een therapie ingezet. Als er geen ontwikkelings- en familieanamnese wordt afgenomen kan het dus zijn dat de therapie niet goed werkt omdat er aan de symptomen wordt gewerkt en niet aan de oorzaken. Vaak is de familie- en familie omstandigheden anamnese niet goed uitgebreid afgenomen. Daardoor kunnen er belangrijke oorzaken van hechtingsproblemen over het hoofd worden gezien .

Kinderen krijgen dan het label autisme, ADHD of PDD-NOS opgeplakt. Als deze diagnose niet juist is, is dit een gemist kans voor onze kinderen. Als op jonge leeftijd wordt ontdekt dat het kind hechtingsproblemen heeft, kan er met de juiste therapieën nog veel bereikt voor in het brein van de kinderen. Er kan dan therapie ingezet worden op het herstellen van een getraumatiseerd brein.

Als ik toen had geweten dat mijn kind hechtingsproblemen had dan had ik haar nooit aan zoveel prikkels blootgesteld. Had ik haar nooit bij ‘vreemde’ mensen of vage bekenden op schoot laten zitten om kusjes te geven.

Ik weet nu dat je kleine kinderen met hechtingproblemen heel dichtbij je moet houden en voor je kind de grenzen moet bepalen omdat zij dit zelf niet kunnen of aanvoelen. Dit gevoel van falen is natuurlijk afschuwelijk, alsof ik mijn kind niet goed heb beschermd. Natuurlijk wist ik niet beter, maar het schuldgevoel blijft.

Als ik het over had kunnen doen had ik mijn kind de eerste periode in een draagzak gedaan en haar daar niet meer uitgehaald, tot ze zich veilig voelde. Maar ik had van het consultatiebureau geleerd: kinderen horen in hun eigen bed te slapen en ze kunnen best een poosje huilen voordat zij gaan slapen als het maar niet langer dan 15 minuten is. Het was elke dag een marteling om je kind zo te horen huilen. Ja, na 15 minuten viel zij natuurlijk wel uitgeput inslaap.

 

Tips voor kwetsbare baby’s en jonge peuters:

– Draag je kind zo lang mogelijk in een draagzak dichtbij je hart.

– Laat je kind niet huilen, als je kind huilt neem het dan bij je en troost het.

– Laat je kind niet bij vreemde mensen op schoot zitten en al helemaal niet aan iedereen kusjes geven. Het lijkt misschien schattig, maar het is eigenlijk een teken dat je kind zelf niet goed zijn of haar grenzen kan aangeven. Houd je kind zoveel mogelijk dichtbij je.

– Stel je kind aan niet te veel prikkels bloot. Als je ziet dat je kind na een half uur op een feestje overprikkeld raakt, ga dan naar huis. Onze kinderen voelen deze grenzen zelf niet goed aan. Misschien is je kind nog niet klaar voor de peuterschool, durf dan de beslissing te nemen om je kind nog een poos thuis te houden. Ik heb mijn kind zo achteruit zien gaan toen zij naar de peuterschool ging. Ik dacht dat het goed voor haar zou zijn. Maar met de kennis van nu had ik haar langer thuis gehouden, zeker weten!

– Probeer bij het onaangepaste gedrag altijd te denken dat het niet je kind zelf is, maar het hechtingsmonster dat aan het opspelen is. Dit helpt je om het gedrag niet persoonlijk te nemen. Onze kinderen weten namelijk feilloos onze pijnplekken te vinden. Zo jong als ze zijn. Natuurlijk doen ze dit niet bewust. Ik weet nog hoe ongemakkelijk ik mij voelde als mijn dochter helemaal schattig liep te toen tegen vrienden van mijn vader op een verjaardag bijvoorbeeld, maar dat mijn dochter haar eigen moeder geen blik waardig keurde. Ik voelde mij dan zo afgewezen. Ik kon daar toen heel moeilijk mee omgaan en schaamde mij daarvoor en daarom had ik het er maar met niemand over. Als ik toen op het consultatiebureau de juiste informatie had gekregen had ik mij niet jarenlang zo eenzaam hoeven voelen en mij niet hoeven schamen voor de situatie met mijn kind. Als ik toen had geweten wat de oorzaken waren had ik mij daar zeker in herkend en had ik al veel eerder hulp in kunnen schakelen voor mijzelf en mijn kind.

 

Ik ben heel benieuwd wat jouw ervaring is met de eerste tekenen van de verstoorde hechting van je kind?
Hoe jong was jouw kind toen je erachter kwam dat je kind een verstoorde hechting had?

Wat waren de symptomen van jouw kind waarvan je dacht dat deze toch best eigenaardig waren in vergelijking tot andere kinderen van dezelfde leeftijd?
Ik zou het super vinden als je deze ervaringen met mij wilt delen in onderstaande reactiebox!
Ik kijk er naar uit om ze te mogen ontvangen!

Laat een reactie achter

37 comments
Ilse says

Wauw Esther, deze blog zou je naar ieder consultatie bureau in Nederland moeten kunnen sturen!!!
Wat ontzettend fijn dat je dit wilt delen.

Gr, Ilse

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Ilse,

    Dankjewel voor je reactie op mijn blog!
    Een compliment van een expert op het gebied van hechting zoals jij is natuurlijk helemaal super fijn om te ontvangen!
    Wat een goed idee om dit blog naar consultatie bureau’s te sturen.
    Ik ben er inmiddels wel achter dat de kennis over een verstoorde hechting bij biologische kinderen minimaal is in de reguliere zorg.
    Echt heel erg zorgwekkend!
    Wie weet kunnen blogs zoals deze daar verandering in gaan brengen?
    Hoe mooi zou dat zijn? Voor moeders, voor de kinderen, voor hele gezinnen…

    Reply
Annemarie says

Hallo, mijn dochter was 7. Daarvoor was het ADHD met kenmerken van odd.
Omdat er geen achtergrond voor hechtingsproblemen was. Nu twijfelen ze weer of het niet toch autisme of deels autisme is.
Om daarachter te komen moet ze opgenomen worden, maar ze weten niet of het helpt en qua omgang veranderd er niet veel.
Echt lastig. We gaan zelf uit van de hechting, want daar heeft ze m.i. de meeste baat bij.

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Annemarie,

    Dankjewel voor de reactie op mijn blog!
    Herkenbaar Annemarie, mijn dochter heeft ook eerst ADHD en PDD-NOS als diagnose gekregen toen wij voor het eerst hulp gingen zoeken voor haar gedrag.
    Heel veel sterke en succes met jullie zoektocht!

    Reply
Jolanda says

Super Esther!

Helaas kan ik je geen antwoord geven op je vraag omdat wij onze pleegzoon pas met 7 jaar in huis hebben gekregen maar ik denk dat een ieder die op een consultatie bureau werkt op zijn minst bekend zou moeten zijn met een hechtingsstoornis. Dus ik zou zeggen….mailen ! 😉

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Jolanda,

    Dankjewel voor je reactie op mijn blog!
    Ga ik doen!!

    Reply
Anja says

Ha Esther,
Weer een geweldige blog!
Uit de opmerking van Annemarie: “Omdat er geen achtergrond voor hechtingsproblemen was” maak ik op dat er onder andere op consultatiebureau’s inderdaad nog steeds nauwelijks kennis is van het feit dat er altijd achtergrond voor hechtingsproblemen kan zijn; ook met biologische ouders en hun eigen kinderen!!!
De arts Gabor Maté, die in Canada woont, schrijft in zijn boek ‘Scattered’ dat kinderen geboren kunnen worden met een genetische aanleg om bijvoorbeeld ADHD te ontwikkelen, maar dat de ADHD pas door omgevingsfactoren en een verstoorde hechting / breinontwikkeling manifest hoeft te worden.
Bij meer bewustzijn hierover en bekendheid hiermee kan in een veel eerder stadium de helpende hand worden toegestoken en de juiste begeleiding ingezet.
In zijn boek staat een foto van Gabor Maté als baby van 4 maanden en zijn blik vind ik vergelijkbaar met die van jouw dochter als baby. Hij schrijft daarover:
“In a photograph of me at age four months, a dark, intense face with a look that belongs to one much older stares directly toward the camera. The infant is tense, even fearful. The eyes appear to look through the observer to some reality far away.”
Als er hier op bijvoorbeeld het consultatiebureau nu eens aandacht voor zou komen… en zo’n blik herkend zou worden…
Tot op hoge leeftijd blijkt er nog veel mogelijk te zijn, maar: hoe eerder hoe beter!
Esther, ik vind het geweldig dat jij jouw ervaringen met je dochter aan het inzetten bent om het belang van HECHTING zo breed mogelijk onder de aandacht te brengen! Het is zo urgent!
Groetjes van Anja

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Anja,

    Dankjewel voor je waardevolle reactie op mijn blog!

    Wat goed dat jij nog de blik van de ogen van mijn dochter opmerkt.
    Ik weet nog dat ik de blik van mijn dochter op sommige momenten zelfs onaangenaam vond. Ik kon er nooit echt mijn vinger op leggen maar ik voelde iets ongemakkelijks. Er werd mij ook heel vaak gezegd dat mijn dochter ‘een oude ziel’ was omdat ze zo ‘volwassen’ uit haar ogen keek als baby. De intense ogen en de verder lege gezichtsuitdrukking maakte het allemaal best verwarrend voor mij als moeder.
    Wat wil mijn kind?
    Wat heeft mijn kind nodig?
    Dit kon ik vaak niet opmaken uit het gedrag of de gezichtsuitdrukking van mijn kind. Nu weet ik dat mijn kind de meeste tijd in overlevingsmodus stond en voor haar was dit ‘de feeze’. Geen beweging en geen gezichtsuitdrukking, heel moeilijk om dan nog te responsief te reageren op je kind als je niet bekend bent met de hechtingssymptomen.

    Dankjewel voor het delen van dit boek van Gabor Maté, ik ga het gelijk kopen!

    Lieve groet,
    Esther

    Reply
Nathaly says

Wat een helder en belangrijk artikel Ik denk dat velen niet of amper het belang van hechting kennen, daarom is deze kennis en aanjagersrol zo belangrijk. Ik zal het plaatsen op de site en FB -pagina van mijn bedrijf voor moeders, Club Aanmoederen.

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Nathaly,

    Dankjewel voor je reactie op mijn blog.
    Helemaal geweldig dat je mijn blog gaat delen op jouw site en FB-pagina!
    Ik hoop dat mijn blog uiteindelijk ook bij huisartsen, ziekenhuizen en consultatie bureau’s terecht komt.
    We moeten er toch met z’n allen voor gaan dat deze informatie bij alle nieuwe moeders terecht gaat komen?

    Reply
      Diana Alleblas says

      De blik zoals je ziet bij jouw kind op de foto herken ik meteen.
      Mijn zoontje kon ook zo uitdrukkingsloos kijken maar meestal kijk hij me helemaal niet aan.
      Vanaf dat hij anderhalf was heb ik aan de bel getrokken bij het consultatie bureau en zij hebben onmiddelijk hulp voor me ingeschakeld. Toen hij net drie was , werd bij het GGZ een reactieve hechtingsstoornis vastgesteld. Nu is hij 7 jaar en hebben we samen Theraplay , een therapie op basis van spelletjes , aanraking en interactie om zo de hechting te verbeteren. Ik ben er erg positief over , net of we de tijd overnieuw doen vanaf zijn geboorte.

      Reply
        Esther Groenewegen says

        Hoi Diana,

        Dankjewel voor je reactie op mijn blog!
        Wat jij mee hebt gemaakt is volgens mij echt een uitzondering, wat fijn dat je er al zo snel bij was met hulp voor je zoon!
        Ook fijn dat je een therapie hebt gevonden die helpt en dat je daarmee de hechting alsnog kunt gaan herstellen. Wat een ongelofelijk mooi geschenk!

        Reply
          Anoniem says

          Hoi Esther,

          Ik ben zelf niet gediagnosticeerd met RHS, maar begin sinds kort echter steeds meer het vermoeden te krijgen dat ik er ook aan lijd.

          Ik ben blij eindelijk het verhaal van een moeders kant te lezen. Zelf heb ik geen goede of hechte band met mijn moeder.
          Ik heb voortdurend een innerlijke strijd die ik voer in haar aanwezigheid. Afwisselend gevoelens van verraad en de plicht die zwaar weegt om maar te moeten houden van mijn verrader, omdat ze nou eenmaal mijn moeder is en dat nu eenmaal zo hoort in deze maatschappij.

          Daarnaast heb ik conflicterende gevoelens van afwijzing/ontkenning en een diepe onverzadigbare hunkering naar acceptatie en echt gezien, gekend willen worden, door de enige persoon die dit blijkbaar niet kan of lukt.

          Deze gevoelens zijn zo diepgewortled in mij en hebben zo een impact gehad op mijn leven dat ik nu, terwijl ik zelf hoogzwanger ben, een ongelooflijke grote beschermingsdrang voel naar mijn eigen nog ongeboren kindje.

          Frappant dat jij begon over een draagdoek; ik wist al gelijk en zelfs voordat ik zwanger werd; dat ga ik doen! Dat zei mijn hart me. Alsof ik nog steeds ergens heel diep van binnen kan voelen hoe pijnlijk het moet zijn voor een baby.. wanneer je, je te ver van je moeder verwijderd voelt en fysiek gezien niet bij machte bent (en fysiek en gevoelsmatig zijn in de eerste levensfase nog verstrengeld voor baby’s…) om die afstand op te heffen.

          In die voordurende pijnlijke toestand wacht en wacht en maar wacht op het geluid van haar voetstappen, haar warmte, haar geur, haar stem.. En ze weet het niet. Of weet niet hoe hard je haar nodig hebt. Of is zich niet eens bewust, op geen enkele manier hoe pijnlijk en frustrerend dat voor jou voelt.. Om zo genegeerd te worden en zo in je basis behoeftes ontkend te worden. Onderzoek heeft uitgewezen dat mensenbaby’s bij geen aanraking door mensenhanden sterven! Ook als zij verder wel op tijd eten en kleding krijgen!

          Ik ben zelf te vroeg geboren en heb in een tijdje in een couveuse gelegen. Mijn moeder zei me laatst, toen ik haar ernaar vroeg, dat ze bewusteloos was op moment en vlak na mijn geboorte. Omdat ze druk bezig was met haar eigen herstel (wat natuurlijk ook menselijk en logisch is, het is geen verwijt, maar ja een baby weet dit niet..) was ze niet eens in gelegenheid om mij direct na geboorte aan te raken of aan te kijken. Ik denk dat ik de eerste weken te veel gezichten heb gezien van verschillende zusters etc. in het ziekenhuis, waarin ik lag.

          Daarbij komt dat de relatie met mijn vader gespannen en problematisch was en ze ook de zorg had van mijn anderhalf jaar oudere broer. Dus eenmaal thuis was er nog steeds geen sprake van blijdschap of aandacht of een welkomstgevoel.
          Ik heb het idee dat ik routinematig in haar leven werd ingelijfd en als een praktisch iets werd gezien, wat uit noodzaak op tijd verzorgt moest worden. Eten en kleding kreeg ik altijd wel op tijd, maar spelen, kietelen, troosten, koesteren, knuffelen en alle andere echt typisch emotionele behoeftes van een jong kindje; ik heb dat allemaal niet gehad van mijn moeder in mijn beleving ik heb geen 1 maar dan ook geen 1 herinnering dat mijn moeder ooit naar mijn (glim)lachte. Niet eens een wazige herinnering. Gewoon niets.

          Ten gevolge hiervan zocht ik die geborgenheid bij vreemden. Op peuter/kleuterleeftijd was ik een allemansvriendje en makkelijk slachtoffer voor misbruik door volwassenen, doordat ik continu kusjes en op schoot wilde en bevestiging zocht bij alle volwassenen die ik tegenkwam op mijn zeer jonge levenspad. Ik zat ook al vrij vroeg op de creche.

          Gelukkig is er nooit wat gebeurd of misschien heb ik dat verdrongen. Ik kan mij in elk niets voor geest halen. Van 0-4 jaar heb ik vrijwel geen solide of scherpe herinneringen.

          Hoe dan ook op tienerleeftijd werd ik rebels. Met andere woorden: ik had wat vaker een grote mond. Ik deed verder niks ernstigs hoor geen drugs, drank of sex etc. maar desalniettemin was ik volgens mijn vader te bijdehand, die was al sinds 7/8/9 jaar begonnen met fysiek “corrigeren” en discipline dmv riemzwepen, vuistslagen en slaan op de handen met ijzeren opscheplepels. Thuis vonden ze het raar dat ik weinig van mijn straf “leerde” (zie ook weer de kenmerken RHS) en daarbij ook nog steeds ongevoeliger, leger en kouder werd van binnen. Volgens mijn vader had ik een zieke geest en was ik “hardleers” Mijn moeder stimuleerde mijn vader om zijn manier door te zetten ipv het af te keuren, en mij te beschermen door mij weg van hem en in veiligheid te brengen: wat voor mij voelde als dubbel verrraad van haar. Gevolg was dat ik mij alleen maar meer terug trok en nog meer geeisoleerd werd. Ik heb toen veel depressies gehad en zelfmoordgedachten. Ook leed ik aan slapeloosheid en nachtvreetbuien Aangezien ik het geremde type ben en qua taal verbaal sterk en leergierig (ik las veel) deed ik het toch goed op school en bleef ik ook uit aanraking met criminelen/politie/justitie/foute vrienden. Wel werd ik dagelijks gepest op school en ook hiervoor ontving ik geen of onvoldoende begrip of steun thuis. Het gepest is 2 jaar op dagelijkse basis door gegaan zonder of met weinig interventie of betrokkenheid van mijn ouders om het te laten stoppen. Het leek mijn moeder niets te kunnen schelen. Ook voor mijn hoge cijfers had ze weinig interesse.

          Ik trouwde vroeg in de 20 en ging het huis uit. Helaas strandde dat huwelijk al binnen 1 jaar, omdat we bij gebrek aan een eigen huis, tijdelijk in woonden bij de ouders van mijn ex man en hij de complexiteit van mijn achtergrond en persoon niet begreep en niet kon handlen. (Ik had hem vrij vroeg voor ons trouwen al verteld over het huiselijk geweld en de thuissituatie). Bijkomend privacygebrek, gebrek aan verantwoordelijkheid/ zelfstandigheid van zijn kant en dubieus flirtgedrag van zijn kant, was alles bij elkaar voor mij genoeg reden om elkaar en ons huwelijk met elkaar op zijn initiatief maar op te geven.. Alhoewel het weer een nieuw litteken op mijn ziel achterliet; ik was afwijzing gewend.

          Ik heb na die tijd twee academische studies niet kunnen afmaken, wegens concentratiestoornissen en motivatieproblemen. Hoewel ik van kinds af aan de wens had om althans 1 wetenschappelijke studie te voltooien.

          Ik ben nu nog bezig met het afbetalen van mijn studieschuld…

          Ik begon met werken, aanvankelijk om financieel onafhankelijk te worden en de studieschuld af te lossen, ik had nog steeds geen eigen huis en moest dus terug naar mijn ouders. Maar pesten gebeurt helaas ook door volwassen op de werkvloer en na een tegenstrijdige situatie van een goed evaluatierapport van mijn manager maar een slechte beoordeling door degene die mij in moest werken, raakte ik geheel ongewenst en onverwachts werkloos.

          Overmatige en dwangmatige controle op mijn doen en laten en onaflatend kritiek en negatieve opmerkingen thuis, maakte dat in wanhoop raakte, ik was inmiddels bijna 30 jaar oud, gescheiden en een ontwikkeld persoon maar werd thuis behandeld als de rebelse puber van 15 (dit gedrag van mijn ouders wreef ook af op mijn broer en zusje die mij ook regelmatig begonnen te kleineren).

          Ik durfde mijn moeder niet eens meer eerlijk te zeggen dat ik onterecht was ontslagen omdat ik wist hoe graag ze mij het huis uit wilde en het misschien als zelfsabotage zou opvatten.

          In die tijd heb ik heil gezocht bij een Blijf van mijn Lijf huis waar ik (ondanks dat de psychiater die gebonden was aan het BVML Huis Geen Bodem Syndroom kenmerken bij mij signaleerde) niet kon blijven omdat ik niet binnen de doelgroep viel d.w.z volgens hun richtlijnen.

          Ik werd na zeer kort verblijf doorgestuurd naar een crisisopvang, waar ze mij bij intake aangaven een dissociatieve persoonlijkheidsstoornis te zien. Echter, ik werd hier niet voor behandeld want het zeker weten, deden ze niet.

          De hulpverleners daar lieten mij via maatschappelijk werk doorstromen naar BW (begeleid wonen) het was zwaar want ik moest fulltime werken bij een nieuwe werkgever (ik had inmiddels gelukkig een goedbetaalde nieuwe baan gevonden) daarnaast moest ik huishoudelijk vrij zware taken doen, want ik deelde de woning met 3 anderen die overigens niet werkten maar de hele dag thuis aan het chatten waren op gemeenschappelijke pc’s.

          Ik kreeg destijds ook een nieuwe relatie. Mijn vriend suggeerde steeds dat ik misschien leed aan PTSS omdat hij door mijn openheid naar hem toe ook afwist van mijn gewelddadige vader en kenmerken van PTSS bij mij herkende.

          In deze periode had ik geen enkel contact met mijn familie. Ik kon het gewoon niet meer aan. Toen ik weer contact aankon en aandurfde, wilde mijn moeder graag dat ik mij zou laten testen op Borderline. Ik ben hiervoor naar een psycholoog geweest maar die gaf mij een lange vragenlijst en zei na evaluatie hiervan simpelweg dat ik gewoon veel had meegemaakt, maar dat ik kraakhelder in mijn hoofd was en geen psychische aandoeningen (Borderline, PTSS ) had. Wel hintte hij dat voor verder onderzoek meer sessies nodig waren..

          De jongenman met wie ik in deze periode een relatie had bleek zelf een bipolaire stoornis te hebben (toen ik hem pas kende was dit nog niet bij hem gediagnosticeerd).

          Hij kon mij niet de rust, veiligheid of stabiliteit geven, waar ik zo graag naar verlangde. Wel raakte ik door hem lichtelijk verslaafd aan marihuana (werd een weekendblower) en ik vond het ook prettig om mijzelf zo nu dan van alle prikkels te verdoven, met een glaasje alcohol.

          Desondanks kon ik op werk goed functioneren, zelfs nadat deze knipperlicht relatie in een hectische tijd vrij abrupt en drastisch stuk ging. Ik kreeg zelfs een vaste aanstelling.

          En toen kwam de financieele crises en werd ik volgens het lifo procedure zonder pardon ineens ontslagen. Ik had gelukkig geen huis gekocht en huurde nog een eenkamerwoning en wist vrij snel een nieuwe baan vinden, zodat ik de lasten kon blijven betalen. Deze baan hield ik tot ik met wederzijds goedvinden opstapte, omdat ik graag verder wilde groeien en het kleine bedrijf waar ik voor werkte, het plafond qua groei allang had bereikt. De verwachtingen lagen te ver uit elkaar zoals mijn toenmalige werkgever zo mooi en krachtig naar waarheid formuleerde.

          Maar toch zat vanaf dit punt mijn leven weer in de lift, los van een zware burnout veroorzaakt door teveel stress van 1 collega bij een bepaalde werkgever en diverse korte banen na mijn herstel, kreeg ik toch mijn slag te pakken en wist ik in 6-7 jaar een financieel onafhankelijk en verder ook zelfstandig leven op te bouwen.

          Ik ontmoette mijn huidige man en op dat punt zijn we nu beland.

          We trouwden en ik ging met hem op huwelijkreis en we besloten al voor ons trouwen om langer in het buitenland te wonen, want dat kon in zijn vakantiehuis daar.

          (Na weer een beginnende Burn-out, de 2e dus! kreeg ik het doktersadvies om vaker “nee” te zeggen tegen mensen en een vakantie te boeken….mijn huisarts gaf mij aan: “je gaat te vaak over je grenzen heen” en constateerde naast Prikkelbare Darm Syndroom veroorzaakt door stress, hypotensie, en zoals ik al aangaf het begin van een tweede Burn-out).

          Ik had mijn eigen woning inmiddels al een tijdje opgezegd, daar ik vrije sector huurde (ik kreeg geen huurtoeslag) en mijn uitkering zou stoppen. Bovendien was het een studio en niet geschikt voor 2 mensen en zeker niet voor gezinsuitbreiding, dus zat er geen toekomst meer in die woning.

          Ik trok nog even bij mijn ouders in terwijl mijn man mij voorging en alvast afreisde naar het buitenland om wat praktische voorbereidingen voor mijn komst en ons langdurige verblijf daar te treffen.

          Ik werkte nog kort bij 2 callcentres, tot mijn gezondheidsklachten echt mijn werk dermate begonnen te belemmeren, dat ik en mijn werkgever al wisten dat de ziektewet in gaan en daarna een reintegratietraject geen afdoende oplossing was.
          Bovendien wilde ik nu ook echt weg, op vakantie en mij alleen maar bezighouden met het herstel van mijn overspannen en overbelastte geest.

          Mijn man keerde weer terug en wij maakten ons klaar voor onze reis. Ik raakte vrij kort na mij huwelijk tijdens mijn huwelijksreis en verblijf in het buitenland in verwachting van ons eerste kind. Omdat mijn verzekering de kosten in het buitenland (we wonen buiten de EU) niet dekte; zijn we terug gekomen in Nederland voor de bevalling en nu tijdelijk tot die tijd verblijven we bij mijn moeder in huis.

          Ik voelde een enorme weerstand om in deze situatie te belanden, maar zag helaas vanwege gezondheidsrisico’s en het verzekeringsverhaal geen andere keus. Ik belde mijn moeder vanuit het buitenland bijna nooit en had geen zin om zelfs aan haar te denken. Zij vond het vreemd dat ik haar niet scheen te missen….

          Wat mij vooral dwars zit is dat ik in deze kwetsbare en voor mij gevoelige periode (al)weer beland ben bij de mensen, die mijn jeugd naar mijn gevoel goed hebben vergald en flink hebben verzuurt en daarna in mijn adolescentie mijn eigenwaarde en zelfvertrouwen verder hebben verziekt.

          Door hun heb ik nooit echt voor mijzelf leren opkomen, wanneer dat nodig was. Ben ik te onderdanig of onverschillig geweest in bepalende en cruciale situaties. Heb ik mensen die mij oprecht wilden helpen van mij afgeduwd uit wantrouwen. Problemen gehad met afstand-nabijheid en heb ik zelfs te maken gehad met seksuele intimidatie/geweld doordat ik geen weet had op wie of wat ik kon vertrouwen en geen benul hoe ik mijn eigen grenzen moest en mocht verdedigen in geval van nood. Mijn beeld van liefde, relaties en intimiteit was verdraaid, vertekend, krom door die eerste relatie met de eerste 2 mensen in mijn leven: mijn ouders.

          Mijn huidige man weet niets van mijn verleden, maar kan merken dat de relatie met mijn ouders tamelijk verstoord is. Hij kan de bron echter niet herleiden en dit leid soms tot spanningen in onze huwelijk, hij verwijt mij terwijl ik het zo jammer vind dat ik hem niet in vertrouwen durf te nemen, omdat ik bang ben om niet geloofd te worden. (Ik heb mijn vingers al 2 x gebrand in het verleden..)

          Ik wil mijn ouders heus niet alle schuld en blaam geven voor alles wat ‘fout’ is gegaan in mijn leven want ik geloof echt: alles heeft een reden maar toch vraag mij soms wel eens af hoe anders mij leven had kunnen lopen als ik een andere moeder had gehad. Met name het feit dat ze nooit heeft kunnen aanvoelen wat ik van haar als kind verlangde zit mij dwars.. Zelf zegt ze een hele goede band met haar moeder te hebben gehad en het klopt want mijn oma was ook heel lief. Haar vader, mijn opa, sloeg haar niet.

          Ik voel mij alleen biologisch kind van haar maar emotioneel een wees.

          Het is een lang verhaal en ik kan het nog in tig andere kleuren en geuren hervertellen, maar heel kort gezegd: er is geleden schade en de verantwoordelijken zien het niet.. Ze zouden hun blinde vlek niet eens met een vergrootglas erbij kunnen vinden..

          Bij minste geringste emotie van mijn kant echter, wat wijst op teleurstelling, pijn of verdriet stuit ik op onbegrip en word ik regelmatig en stelselmatig nog steeds door mijn ouders afgestraft en door mij onwetende man, op mijn (in zijn ogen respectloze) gedrag naar hun toe aangesproken als een of andere kwade schurk.

          Ik weet dat ik nog even moet doorzetten, want ik heb verder een lieve en knappe man met een groot appartement langs een schitterende riviera in een warm land en ik ben zielsgelukkig met mijn zwangerschap op mijn leeftijd, want ik ben inmiddels de 35 gepasseerd.
          Had het echt niet meer verwacht..

          Maar moederliefde, nee ik ken het niet en heb het nooit gekend. Mijn vader beweert (wanneer ik mij nu op volwassen leeftijd mijzelf uit pijn en trauma soms van haar probeer terug te trekken) “Je moeder houdt heel veel van je, ze heeft je nodig..” En dan kan ik mijn haar wel uit mijn hoofd scheuren, dan denk ik: En ik dan? Wanneer was ze er voor mij? Hoe zit het met wat ik nodig had en nooit heb gekregen van haar? IK ben notabene het kind!

          Mijn moeder houdt zich graag aan haar slachtoffer rol vast. Want zij was zo een “goede” moeder en nu zijn wij ineens zulke “ondankbare: zeg maar gerust slechte” kinderen. Ik spreek in meervoud: kinderen voor redenen die duidelijk mogen zijn, voor de oplettende lezer.

          Feit blijft voor mij dit: verzorgen en opvoeden is iets anders als onvoorwaardelijk liefhebben en koesteren… In het eerste is ze een professional maar van het laatste heeft ze echt heel weinig kaas gegeten.

          Misschien heeft dit alles niks meer met RHS te maken en zijn sommige vrouwen gewoon geen moedertype, hebben die van nature gewoon geen innerlijke radar om hun kind aan te voelen? Ik weet het niet…maar ik kan uit ervaring zeggen moederliefde is onvervangbaar (VOORAL EN JUIST IN DE VROEGE JEUGD) en er zijn niet veel manieren (in mijn ogen en na wat ik heb meegemaakt zelfs geen manieren) om de ontzegging daarvan op wat voor wijze dan ook later weer ‘goed te maken’.

          Reply
          Esther Groenewegen says

          Dank je wel Anoniem voor het delen van jouw verhaal!
          Dapper dat je dit zo doet op mijn website!
          Ik weet zeker dat jouw verhaal heel belangrijk is voor andere mensen om te lezen!!

          Hechte groet,
          Esther

          Reply
        maruska says

        Hoi diana
        Mag ik vragen hoe je aan theraplay bent gekomen? Wij zijn momenteel in behandeling bij yulius…wellicht n goede tip..?
        Groet mariska

        Reply
          Diana says

          Maruska, vvia het GGZ volgen wij de therapeut. Er is ook veel over op internet te vinden qua informatie , maar het in praktijk brengen van de oefeningen is best intensief en intens! Succes

          Reply
Bart says

Esther ,
Als drieënvijftigjarige ben ik er nu pas uit dat ik niet veilig gehecht ben . Jij spreekt over de verloren tijd , maar je ziėt het NU wel . Was mijn moeder op uw leeftijd zo moedig geweest om zichzelf in twijfel te trekken , dan was mijn ellende zeker niet zo groot geweest . Jij zal nu voor je dochter een grote steun zijn . Ik moet daar niet op rekenen . Ik ben echter geen rancuneuze mens en steek het op de tijdsgeest van toen . Gerichte traumatherapie helpt mij nu .
Prachtig initiatief deze blog !

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Bart,

    Dankjewel voor je reactie op mijn blog!
    Whauww, super dat jij jouw verhaal met mij wilt delen! Het ‘toeval’ is dat ik zelf ook niet veilig gehecht ben. Ik heb daar nog niet veel over geschreven, maar doordat ik zo met de zoektocht voor mijn dochter bezig ben kom ik er niet onderuit om ook aan zelf reflectie te doen door de dingen die op ons pad komen. Eigenlijk vallen heel veel stukjes voor mijzelf op zijn plek doordat ik naar oplossingen en antwoorden zoek voor mij dochter. Mijn ongelofelijk gevoel van onzekerheid, de eenzaamheid, altijd het gevoel hebben dat ik er net niet echt bij hoor, mij soms niet verbonden voel met mensen, zelfs mijn kinderen en mijn gezin. Vroeger dacht ik altijd dat ik een beetje gek was. Nu zie ik in dat het mijn krasje is van een verstoorde hechting met mijn moeder. Die op haar manier ook weer niet veilig gehecht was met haar moeder, mijn lieve oma.
    Wat goed dat jij je op de toekomst richt en dat je hulp hebt in de vorm van traumatherapie!
    Dapper van je Bart!

    Hechte groet,
    Esther

    Reply
Koeka says

Dag Esther,

Mijn pleegdochter (5), die als baby op 8 weken oud hier kwam wonen, heeft nooit een diagnose gekregen. Maar al heel snel voelde ik wel aan dat ze problemen had (heeft?) met hechten. Op 5 maanden oud noemde mijn familie haar ‘ de ijskoningin’ wanneer we bij hen op bezoek gingen: dan zat ze stokstijf recht op mijn arm en keek met een vrij starre blik voor zich uit. Pas na een half uurtje ontdooide ze, vooral onder invloed van mijn neefje die even oud is als zijzelf. Familie respecteert ondertussen dat ze bij het toekomen niet iedereen kan begroeten: zij heeft haar tijd nodig. Afscheid nemen lukt haar trouwens ook niet (dan begint ze de mensen uit te schelden, vooral als ze met hen een heerlijke tijd had)

Ze was bijna anderhalf jaar oud, toen ze voor het eerst echt even tegen mij aan kwam zitten. Anders zat ze altijd met een heel mooi rechte rug op mijn schoot. Pas dan kon ze echt even tegen mij aanleunen en het heel even fijn vinden. (Ondertussen kan ze knuffelen wanneer ze zich echt veilig voelt)
Bij situaties die haar erg in de war brengen – zoals een jaar geleden toen ze samen met een vriendinnetje in een kast was gekropen en ze er niet meer zelf uit konden – wilt ze wel gerustgesteld worden, maar kan ze dit tegelijkertijd niet verdragen. Ze komt dan naar mij om vastgehouden te worden en op het moment ik mijn hand naar haar uitsteek slaat ze me weg, kruipt ze huilend weg,….om dan weer terug te komen en hetzelfde te herhalen … tot een half uur aan een stuk.

Het lijkt er op dat ze in nieuwe sociale situaties het heel moeilijk heeft, en ook dat ze niet weet hoe ze aan hulp kan geraken op deze momenten. Gek genoeg: wanneer ze een lichamelijk probleempje heeft (een sok die niet goed zit bijvoorbeeld) dan krijst ze tot dit opgelost is. Ze lijkt extreem gevoelig voor lichamelijke ongemakken en kan daarvoor wél hulp inroepen en verdragen.

Het zijn enkele van de signalen die aangeven dat ze het niet zo gemakkelijk heeft met een aantal zaken. Anderzijds: ze doet het nu goed in de kleuterschool en ze heeft ook enkele vrienden in de klas. Vriendschappen die ze al meer dan 2 jaar volhoudt. Daar ben ik dan weer zeer blij om en ook trots op.
Ik weet niet of zij de diagnose ‘reactieve hechtingsstoornis’ zou krijgen. Al probeer ik wel rekening te houden met haar gevoeligheden en krijgt ze nu speltherapie bij een psychotherapeute

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Koeka,

    Dankjewel voor je reactie op mijn blog!

    Jouw verhaal is erg herkenbaar. Het stijf zitten op schoot. De dualiteit op moeilijke momenten, wel gerustgesteld willen worden maar het niet kunnen verdragen. Mooie, leuke momenten altijd weer vervelend laten eindigen door ruzie te zoeken of haar broertje te plagen.

    De overgevoeligheid voor kleding was ik alweer helemaal vergeten, daar had mijn dochter ook zo’n last van toen ze klein was. Alle labels moesten uit de kleding geknipt worden. En als er iets niet fijn zat moest het ook gelijk uit en werd niet meer aangedaan.

    Wat fijn om te lezen dat jouw dochter wel vriendschappen aan het opbouwen is met kinderen in de klas. Mag je zeker trots op zijn!!
    En je mag ook trots op jezelf zijn, zo goed als jij je dochter helpt! En daar heb je helemaal geen diagnose voor nodig!

    Reply
Fanny says

Dag Esther,
Bijzonder en moedig dat je deze blog bent begonnen en je verhaal open gooit.
Ik heb zelf een hechtingsstoornis (hier ben ik enige tijd terug achtergekomen. De puzzelstukjes vielen ook bij mij op z’n plek. Ben nu heel bewust in de opvoeding van mijn zoontje om de traditie in deze stoornis van generaties voor mij te doorbreken. Zo lees ik dat ook bij jou nu. Ook al had je dit misschien eerder willen weten wees trots waar je nu staat.
Voor mij is het elke dag een bewuste keuze om voor mij en mijn heerlijke ventje voor een nieuwe toekomst te kiezen. Er zijn zoveel mensen waar dit ook speelt. Mooi dat je het de wereld instuurt. Ik wens jou en iedereen die hier mee worstelt moed en liefde!
Groetjes, Fanny

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Fanny,

    Dankjewel voor je reactie op mijn blog.
    Ik vind het zo fijn om te lezen dat ik met het delen van mijn verhaal weer andere mensen kan helpen. Dat was natuurlijk de bedoeling. Geweldig dat mensen zoals jij dit met mij delen via mijn blog. Wat super dat jij elke dag er weer een bewuste keuze van maakt om voor een nieuwe mooie toekomst te gaan. Hoe geweldig zou het zijn als wij die traditie in onze familie kunnen doorbreken!
    Lieve groet,
    Esther

    Reply
Bianca says

Hallo Esther,

Ik heb een meisjes tweeling met hechtingsstoornis. Daarbij ook beide NLD. De meiden zijn inmiddels bijna 18 jaar oud en toen mijn kinderen opgenomen werden bij de instelling, kwamen ze erachter dat ik een postnatale depressie had. Dit is inmiddels bijna 10 jaar geleden. Niemand had eraan gedacht dat ik ook “ziek” was. Zelfs niet bij de geboorte. Voordat de meiden naar de instelling gingen heb ik als ouder diverse cursussen gevolgd. Zelfs “opvoeden zo”. Ik ben er toen achter gekomen dat eigenlijk geen enkele instelling is ingericht dat je ook wel eens een meerling zou kunnen hebben. Wij hebben geen luxe om ons bezig te houden om ons continu met 1 kind bezig te houden. Dus geven wij het ook makkelijk weg. Huilen was 24/7 per dag. En dan ook nog een totale voedsel allergie. Heb jij ook Hulp voor ouders die een meerling hebben? Ik ben natuurlijk niet uniek. Voor mij is het allemaal te laat maar ik zou graag informatie hebben gehad toen die meiden van mij zo klein waren.

Liefs Bianca

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Bianca,

    Dank je wel voor je reactie op mijn blog.
    Een postnatale depressie bij de moeder kan inderdaad ook een oorzaak zijn voor het ontstaan van hechtingsproblemen bij kinderen. Dit is toch super belangrijke informatie wat bekend moet zijn bij consultatiebureau’s, ziekenhuizen en huisartsen vind je niet?

    Ik heb zelf geen expliciete hulp voor ouders van meerlingen en weet daar zelf ook niet veel van. Wat ik wel voor je kan doen is je toevoegen aan onze ‘als hechten niet vanzelf gaat’ community op FB. Dit is een besloten FB groep van moeders van getraumatiseerde kinderen met hechtingsproblemen.
    In onze community zitten een aantal moeders van meerlingen. Ik weet zeker dat jij heel veel steun aan ze zult hebben. En wie weet kun je er toch iets aan hebben, al is het alleen maar het gevoel dat je eindelijk moeders hebt gevonden die echt begrijpen hoe het voelt om een meerling te hebben met hechtingsproblemen.

    Reply
Heleen says

Misschien is mijn reactie niet helemaal gepast hier maar ik wil dit toch graag delen. Mijn zwangerschap was om verschillende reden soms nogal stressvol, ook soms flinke ruzies met papa. De geboorte liep helemaal tegen mijn wens, dit kwam ook wel doordat dit in het buitenland was. Ik kreeg een keizersnee maar er was me verteld dat mijn zoontje daarna meteen bij mij gebracht zou worden. Dit was niet zo, ik kreeg uiteindelijk een gewassen en aanklede baby bij m’n wang die ik 3 seconden te zien kreeg en weg was ie weer, want ik moest rusten. De eerste uren na z’n geboorte was hij dus alleen. Na veel aandringen van mij mochten we uiteindelijk allemaal naar de kamer. Die uren alleen zonder m’n baby waren afschuwelijk. Ondertussen was het middenin de nacht en zijn we gaan slapen. M’n zoontje in een bedje naast mijn bed. Ik was fysiek niet in staat hem vast te houden of om borstvoeding te geven. De volgende dag ging het beter en kon ik gelukkig ook borstvoeding geven. Maar die eerste uren en die eerste nacht zitten me nog steeds dwars. Ze hadden m’n zoontje in een bakje gelegd en door een raam mocht zijn vader ernaar kijken. Hij was helemaal alleen.

Maar daarna heb ik wel zoveel mogelijk geprobeerd goed te maken. Ik had gelezen over attachment parenting. Ik gaf borstvoeding op verzoek. Droeg hem veel in een draagdoek en hij sliep bij mij. Ik heb zelfs maandenlang hem op mijn lichaam laten slapen, tegen alle adviezen in. Met een constructie van kussens lag hij op mijn lichaam, hij leek het nodig te hebben. Nooit liet ik hem huilen, altijd was ik er voor hem.

Ik weet niet hoe schadelijk ons begin was. Misschien valt dit wel mee. Zelf heb ik er wel veel last van gehad. Maar in ieder geval, mijn zoontje is nu 1,5 en lijkt heel goed gehecht aan mij en ik herken geen hechtingssymptomen. We hebben een heel sterke band en hij heeft heel veel behoefte aan fysiek contact met mij.

Ik hoop dat dit anderen kan helpen. Ons begin was niet goed maar daarna heb ik alle officiële adviezen van alleen laten slapen enz laten varen en heb ik alleen maar mijn gevoel gevolgd en m’n zoontje gegeven waar hij behoefte aan had.

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Heleen,

    Dank je wel voor je reactie. Je reactie is juist helemaal op zijn plek! Dank je wel voor het delen van jouw verhaal. Ik wou dat ik zo dapper was geweest. Maar ik heb mij te veel laten leiden door de ‘regels’ van het consultatiebureau. En ik heb daar nu zo’n ontzettende spijt van! Ik weet zeker dat als ik mijn dochter had verzorgd zoals ik het eigenlijk zelf voelde dat ik de ‘schade’ misschien iets had kunnen verminderen. Maar ik wilde het zo graag ‘goed’ doen en koos voor de adviezen van het consultatie bureau tegen mijn gevoel in. Nu geloof ik zo in hoe jij het hebt gedaan. Je kind zoveel mogelijk bij je dragen, je kind niet laten huilen, je kind voeden als het daar behoefte aan heeft. Ik denk dat ik haar zelfs bij mij in bed had laten slapen als ik het over zou kunnen doen. Ik was toch alleenstaand moeder de eerste drie jaar van het leven van mijn dochter. Who, care’s? Maar toen dacht ik: Nee een kind moet in haar eigen bed slapen want dat hoort zo, kinderen horen niet in bed bij hun ouders te slapen.

    Heleen, geniet er maar van dat je kind veilig aan je is gehecht, het is volgens mij het mooiste geschenk wat je aan je kind kunt geven en jij hebt de moed gehad om dat te doen!

    Reply
Samantha says

Hoi Esther,

ik ben bijna 30 en steeds meer dingen vallen op hun plaats. Met bepaalde dingen in het leven heb ik moeite (altijd gehad) zoals sociale situaties, relaties en vriendschappen enz. Heb inmiddels veel gelezen over hechtingsproblemen en het is me duidelijk dat de hechting niet goed is gegaan bij mij.

Daar komt nog eens bij dat ik als jong kind mijn vader niet meer mocht zien, met de rest van de familie was er geen contact waardoor ik geisoleerd opgroeide met een moeder die zelf psychische problemen heeft. Ik moet eerlijk toegeven dat ik het haar nogal kwalijk neem dat ze mij bij mijn vader heeft weggehouden. Dat gebeurde trouwens om een echt bijna lachwekkende reden die nergens op slaat, die ik ivm herkenning liever niet noem. Ik zal haar dat nooit kunnen vergeven, dit blijft enorm aan me knagen. Sinds mijn jeugd heb ik dezelfde nachtmerrie die regelmatig terugkeert, waarin ik kort samengevat verlaten wordt. Ik denk dat dat betrekking heeft op het vertrek van mijn vader.

Ik heb me dus niet aan mijn vader kunnen hechten. Ik merk trouwens wel dat ik makkelijker met mannen kan omgaan dan met vrouwen. Ik leg sowieso makkelijk oppervlakkig contact, maar diepgaande vriendschappen zijn moeilijk voor me. Verder heb ik me altijd het verlengstuk van mijn moeder gevoeld, ze was vaak eenzaam en dan werd er van mij verwacht haar gezelschap te houden. Bij problemen klopt ze bij mij aan. Ik paste me aan haar aan, zelfs als jongvolwassene had ik nog steeds geen eigen mening ontwikkeld. Dat ontdek je dan als je op jezelf gaat wonen, je de wereld echt gaat aanschouwen en ziet dat iedereen heel anders is dan zij en ik.

Inmiddels heb ik hard aan mezelf gewerkt en meer ontwikkeld richting ‘normaal’ persoon. Sociale situaties zijn nog steeds lastig, ik begrijp niet alles en weet niet altijd welk gedrag ik moet vertonen. In relaties heb ik last van verlatingsangst, ook op andere gebieden trouwens: angst om werk kwijt te raken, geld kwijt te raken, huis kwijt te raken enz. Maar op sommige andere vlakken gaat het beter. Ik geef mezelf veel structuur, iets wat ik mijn hele leven gemist heb. Ik plaats nu ook mezelf op de eerste plaats, waar voorheen zij altijd op stond. Ik kan eindelijk mijn eigen leven leiden. Vroeger was het altijd heel verstikkend, ze bemoeide zich met alles. Nu laat ik dat niet meer toe. Maar het blijft moeilijk allemaal, zo’n hechting is niet meer te terug te draaien tenslotte…

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Samantha,

    Dank je wel voor het delen van jouw openhartig verhaal.
    Veel van jouw uitdagingen zijn herkenbaar voor mij; moeite hebben met sociale situaties, familie, relaties en vriendschappen. Grappig dat je zegt dat je makkelijker contact maakt met mannen dan met vrouwen. Het grootste gedeelte van mijn leven heb ik voornamelijk mannelijke vrienden gehad. Met vrouwen wist ik mij eigenlijk niet zo goed raad, ik vond mannen veel makkelijker om mee om te gaan en veel beter te begrijpen.

    Wat geweldig dat jij zo hard aan jezelf gewerkt hebt!
    Daar mag je beste trots op zijn!
    Heel veel sterkte,
    Hechte groet,
    Esther

    Reply
Suus says

Hoi Esther,
Wederom weer een mooie en knap geschreven blog.
Ik heb hem met verbazing gelezen. Het geen wat jij mee maakte met je dochter in haar babytijd, dat heb ik weer heel anders ervaren. Ik bedoel; mijn dochtertje heeft de eerste twee en een half jaar heel veel gehuild, maar vanaf haar geboorte houdt ze niet van knuffelen (alleen als het haar uitkomt), ze wordt rustig van kriebelen aan /op haar voetjes en van schommelen. Verder keek ze me vanaf dag 1 al niet aan, keek langs me heen of naar het plafond, was altijd gespannen, hield eigen flesje niet vast, kraaide niet als ik binnen kwam op haar kamertje, speelde niet met haar voetjes, kroop niet, ging niet zitten, maakte zo goed als geen geluid, dingen moesten op een bepaalde manier gedaan worden anders was het foute boel, veel structuur had en heeft ze nog steeds nodig, etc. Bij mij wordt er nog steeds gezegd dat het hechtingsproblematiek is, maar ik en mijn omgeving blijven twijfels houden. Over een aantal weken mag ze naar het Sophia kzh voor een soort van second opinion. Het mkd waar ze nu op zit weet nl geen raad meer, ze vinden haar een moeilijk geval!! Ik hoop echt dat Sophia kzh ontdekt wat er aan de hand is met mijn meisje. Er klopt zoveel niet bij haar; zowel in gedrag als met haar ontwikkeling.
Esther, ga zo door met de blogs; ik blijf ze lezen, ondanks mijn twijfels of mijn dochter het wel of niet heeft. Ik lees de blogs graag.
groetjes van suus

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Suus,

    Dank je wel voor je lieve reactie op mijn blog!
    Poe, in jouw reactie lees ik ook weer zoveel herkenning. Mijn dochter heeft het eerste jaar ook zoveel gehuild. Je kon het niet eens huilen noemen het was meer een soort gillen waar mijn oren echt van gingen piepen zo hard en hoog dat het was.
    Herkenbaar als je schrijft dat jouw dochter geen geluid maakte. Mijn dochter heeft ook nooit baby geluidjes gemaakt. Ze lag meestal heel stilletjes met van die grote angstige ogen af te wachten tot ik haar kwam oppakken. Mijn dochter heeft ook niet echt gekropen toen zij klein was.

    Ik ben wel benieuwd waarom je twijfelt of het hechtingsproblemen zijn? Heeft dit met de symptomen te maken of het de oorzaak dan de symptomen?
    Ik weet namelijk uit eigen ervaring dat het accepteren van de diagnose heel lastig is. Ik heb daar zelf wel een aantal jaren over gedaan. Ik kon het niet accepteren omdat ik zeker wist dat ik heel goed voor mijn dochter had gezorgd. Ik wens jou heel veel sterkte met de zoektocht naar antwoorden voor je dochter. Misschien een tip om ook contact op te nemen met Yulius? Dit is een geweldige zorginstelling in regio Rotterdam met een afdeling Hechting. Ik heb nu al een aantal moeders ontmoet die heel positief zijn over deze instelling. Zelf zitten wij ook al jaren bij dit instituut. Mijn dochter heeft er ook twee jaar in dagbehandeling gezeten, daar waren wij zeer tevreden over. Nu worden wij nog steeds begeleid met het opvoeden van onze dochter, echt super fijn!

    Lieve groet,
    Esther

    Reply
Annet says

Heb je al eens gehoord van reflexintegratie volgens de methode van Svetlana Masgutova? Ook op late(re) leeftijd kun je door het integreren van niet geïntegreerde reflexen vanuit de babytijd nog heel veel in de hechting herstellen, net als onrust in het lichaam, overgevoeligheid etc. Op masgutovamethode.nl kun je meer informatie vinden. Hartelijke groeten, Annet Lekkerkerker

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Annet,

    Dank je wel voor het doorgeven van deze tip.
    Het toeval is dat de vroegere therapeut van mijn dochter deze opleiding heeft gedaan en hier erg enthousiast over is. Haar naam is Ilse prins [www.prinsvanhaarlem.nl], zij heeft een praktijk in Maasdijk.
    Heb jij zelf ervaring met deze therapie?

    Reply
Chanthal says

Beste Esther,

Je hebt deze blog al een tijdje geleden geschreven maar wat een mooie blog. Ik herken veel. Als moeder van twee kinderen die met een spoedkeizersnede zijn geboren ben ik me gaan verdiepen in hechting. Vanuit mijn beroep als counselor en psychosociaal therapeut ben ik de opleiding tot CREF-Methode Behandelaar gaan volgen. Een werkwijze, heel kort gezegd, gericht op het herstellen van het basisvertrouwen (emotionele verbinding). Veel van wat jij stelt zien ik en mijn collega-behandelaren ook, diagnoses bij kinderen die niet kloppen en juist voortkomen uit een verstoorde hechting oftewel het ‘Geen bodem Syndroom’. Ook willen we graag meer bekendheid geven aan prenatale hechting, evenals wat er gebeurt in je brein tijdens stress en welke invloed dit heeft op je verdere leven of het leven van je (ongeboren) kindje. We kijken hierbij naar overlevingsmechanismen (vechten, vluchten of bevriezen) die al heel vroeg (soms al tijdens de geboorte) ontwikkeld zijn. Ach, er valt zoveel over te zeggen. Ik wilde alleen even reageren. Ga door met je goeie werk! Altijd fijn om te zien dat anderen zich ook zo inzetten voor deze ‘zo broodnodige zaak’. Mocht je meer willen lezen over de CREF-Methode kan dit op mijn website http://www.bloov.nl of via http://www.ikev.nl/cref-methode.
Sinds 27 oktober j.l. is er een boek uit ‘levensbelang’, geschreven door de grondlegger van de methode Baukje van Leeuwen, voor een ieder die meer over het onderwerp en de methode wil lezen.

Succes!

Hartelijke groet,
Chanthal

Reply
    Esther Groenewegen says

    Hoi Chantal,

    Dank je wel voor je uitgebreide reactie op mijn blog.
    Wat fijn om te lezen dat jij begrijpt dat ik er mij missie van het gemaakt om hechtingsproblemen beter bekend te maken. De CREF-Methode heb ik al vaker voorbij zien komen in mijn besloten FB groep. Ik heb er zelf geen ervaring mee. Wij hebben de differentiatie en fasetherapie gedaan bij Prins van Haarlem in Maasdijk. Dit heeft ons ontzettend geholpen.

    Dank je wel voor het delen van de boekentip: Levensbelang van Baukje van Leeuwen. Ik ben benieuwd hoe deze CREF-Methode werkt!

    Ik zou het zo geweldig vinden als we een manier zouden kunnen vinden om bij de brom te kunnen beginnen met het delen van deze zo essentiële informatie over hechting: het consultatie bureau, de kraamzorg, de ziekenhuizen.
    Waarom heb ik op die locaties nooit een folder zien staan over hechtingsproblemen? Dat had ons veel ellende, onbegrip, onmacht en verdriet kunnen besparen!

    Hechte groet,
    Esther

    Reply
Johnny van der Horst says

Hoi Esther,

Wát een súperblog!! Écht grote klasse! Een enórme bijdrage aan de bevestiging van van mijn onbevestigde hechtingsstoornis! Dankjewel!

Reply
Conny says

Mijn verhaal gaat over mijn nu inmiddels 2 jarige kleindochter. Ze is 4 dagen per week bij mij. Wat mij meteen opviel toen ze een paar maanden was, was dat haar spieren enorm stijf waren. Bij mijn eigen kinderen kon ik de beentjes en armpjes normaal bewegen, bij haar niet. Het viel me ook op dat ze b.v. mijn vinger niet volgde als ik die langs haar hoofd heen en weer deed. Leek wel of ze blind was. De thuis situatie was vreselijk voor mijn kleindochter. De maanden verstreken en ze was veel bij mij omdat het thuis onveilig was. Ik merkte dat ze een behoorlijke achterstand had, en begon me in het een en ander te verdiepen o.a. trauma’s bij baby’s, daar stonden al die kenmerken die mijn kleindochter heeft en wat je er aan kon doen. Ook mijn kleindochter ging nooit huilen als ze pijn had. Ik ben met haar begonnen om haar op te pakken en een kusje te geven op de zere plek. Al snel kwam ze toen uit zich zelf naar me toe huilend en vroeg een kusje erop, dat doe ik dan en een dikke knuffel. Ook knuffelen is een probleem voor haar, bij mij gaat het redelijk goed nu ze komt op schoot uit haar zelf zitten en dan met een boekje voorlezen. Als mijn dochter haar brengt reageert ze niet als ze weg gaat, ook als ze een week bij mij is en haar moeder komt terug gaat ze door met spelen en kijkt nauwelijks naar haar. Ik vind dit zo moeilijk en heb geprobeerd om dit bespreekbaar te maken, maar mijn dochter wuift alles weg en zegt dan dat alles een fase is en dat elk kind dit heeft. Helaas is dit niet zo, en ik weet de thuis situatie, maar ik weet niet wat ik moet doen, de dagen dat ze hier is is ze veilig maar de andere dagen niet. Maak me heel veel zorgen en ben blij dat ik eindelijk mijn zorgen even op papier kan zetten bij iemand die dit herkend en begrijpt. Gr. Conny

Reply
    Esther Groenewegen says

    Beste Conny,

    Dank je wel voor het delen van jouw verhaal.
    Wat is jouw kleindochter een bofkont met een oma zoals jij!!
    Jij bent ècht een verschil aan het maken in haar leven.
    Er zijn op jonge leeftijd nog heel veel stappen te nemen voor het herstellen van haar onveilige gehechtheid.
    Dat is jullie voordeel, zorg dat je nu zoveel mogelijk de juiste do’s en dont’s met haar doet en dan zul je zien dat er nog veel te herstellen is.
    Succes!

    Hechte groet,
    Esther

    Reply
Add Your Reply